
วันที่ 17 มิถุนายน 2569 คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น จัดโครงการเสริมสร้างทักษะวิชาชีพในหัวข้อ “พื้นที่ของใจ ในห้องเรียน (The Heart of Teaching: Essential Skills for New Teachers)” ณ ห้องวิทยวิภาส ๑ อาคารวิทยวิภาส โดยมี รศ. ดร.วีณากร เอี่ยวสานุรักษ์ ผู้ช่วยคณบดีฝ่ายสื่อสารองค์กร เป็นประธานกล่าวเปิดกิจกรรม เพื่อเตรียมความพร้อมให้นักศึกษาทุน สควค. ชั้นปีที่ 2-4 จำนวน 30 คน ก้าวสู่เส้นทางวิชาชีพครูด้วยความเข้าใจตนเองและผู้อื่น

รศ. ดร.วีณากร เอี่ยวสานุรักษ์ ได้กล่าวให้โอวาทแก่ผู้เข้าร่วมกิจกรรมว่า ในอนาคตนอกจากการให้ความรู้แก่ศิษย์แล้ว บทบาทสำคัญของครูคือการเป็น “ผู้รับฟัง” และ “สร้างแรงบันดาลใจ” ซึ่งก่อนที่จะดูแลผู้อื่นได้ ครูจำเป็นต้อง “ยืนใจ” หรือสร้างความมั่นคงภายในใจตนเองให้แข็งแรงเสียก่อน เพื่อเปิดโอกาสให้เกิดการเรียนรู้ร่วมกันอย่างสร้างสรรค์
กิจกรรมในครั้งนี้ได้รับเกียรติจากทีมกระบวนกรผู้เชี่ยวชาญ ได้แก่ คุณไพฑูรย์ เพิ่มศิรินิวาส (นักดนตรีบำบัดและกระบวนกรจิตตปัญญาศึกษา) คุณธิดาวรรณ หยกอุบล (ครูมานดาล่า) และ คุณดุจฤดี บำเพ็ญผล (กระบวนกรอิสระ) มาร่วมถ่ายทอดประสบการณ์ผ่าน 3 ช่วงกิจกรรมหลัก ดังนี้:
- สำรวจใจและสร้างพื้นที่ปลอดภัย (Self-Awareness & Safe Space)
เริ่มต้นด้วยการสร้าง “พื้นที่ปลอดภัย” เพื่อให้ผู้เข้าร่วมกล้าที่จะเปิดใจและเรียนรู้ร่วมกัน มีกิจกรรม “เช็คอิน” ผ่านการสะท้อนอารมณ์ด้วยสีสันและการเขียนบันทึกเพื่อดูสภาวะความสุขและสิ่งที่ขาดหายไปในปัจจุบัน นอกจากนี้ยังมีการฝึกทักษะ “Self-Awareness” ผ่านการสังเกต “ตาใน” เพื่อรับรู้สภาวะร่างกาย จิตใจ และความคิดตามความเป็นจริง รวมถึงการฝึกสติผ่านการหายใจเพื่อจัดการกับอาการ “หัวร้อน” หรือความตื่นตระหนก
- ทักษะการรับมือและฟื้นคืนใจ (Resilience & SEET Model)
วิทยากรได้แนะนำเครื่องมือสำคัญคือ “SEET Model” เพื่อสร้างทักษะการฟื้นคืน (Resilience) เมื่อต้องเผชิญกับวิกฤตหรือสถานการณ์ที่ไม่เป็นใจ ซึ่งประกอบด้วย:
S (Slow down): ช้าลงและมีสติเพื่อสงบสภาวะร่างกาย
E (Example/Exam): ประเมินสถานการณ์และรับรู้อารมณ์ที่เกิดขึ้นจริง
E (Embrace/Address): โอบรับสิ่งที่ควบคุมไม่ได้และจัดการสิ่งที่ควบคุมได้อย่างเหมาะสม
T (Transform): แปรเปลี่ยนประสบการณ์เป็นบทเรียนเพื่อการเติบโต
- การประยุกต์ใช้ในสถานการณ์จำลอง (Workshop)
นักศึกษาได้ฝึกแก้ปัญหาจากสถานการณ์จริงที่ครูใหม่อาจต้องเจอ เช่น เหตุนักเรียนทะเลาะวิวาทในห้องเรียน ซึ่งต้องใช้การตั้งสติและประเมินกำลังของตนเอง การถูกเพื่อนร่วมงานตำหนิเรื่องการสอนแบบ Active Learning โดยเน้นการเปิดใจรับฟังเจตนาดีและพิสูจน์ด้วยผลลัพธ์ การรับมือกับนักเรียนที่ใช้ AI (ChatGPT) ทำการบ้าน โดยเปลี่ยนจากการสั่งห้ามเป็นการสอนวิธีใช้ที่ถูกต้อง และ การจัดการภาระงานที่ล้นมือ โดยใช้การจัดลำดับความสำคัญและการสื่อสารขอความช่วยเหลือ เป็นต้น
ในช่วงท้ายของกิจกรรม นักศึกษาได้ร่วมกัน “ตกผลึกหัวใจครู” ผ่านการวาดภาพและเขียนแนวทางการฮีลใจตนเอง เพื่อใช้เป็นเข็มทิศในการเดินทางบนสายวิชาชีพครูอย่างยั่งยืน
การจัดกิจกรรมครั้งนี้สะท้อนถึงความมุ่งมั่นของคณะวิทยาศาสตร์ในการจัดการศึกษาที่มุ่งผลิตบัณฑิตที่มีคุณภาพ ไม่เพียงแต่ด้านความรู้ทางวิทยาศาสตร์เท่านั้น แต่ยังรวมถึงการพัฒนาทักษะชีวิตและจิตใจที่แข็งแรง เพื่อให้ว่าที่ครูเหล่านี้สามารถสร้างสรรค์การศึกษาที่มีคุณภาพและเป็นแรงบันดาลใจให้แก่เยาวชนไทยในอนาคต
กิจกรรมดังกล่าวยังเป็นการบริการวิชาการที่ตอบสนองความต้องการของสังคมในการพัฒนาครูที่มีคุณภาพ ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญของการพัฒนาประเทศ โดยการสร้างครูที่มีทักษะการดูแลจิตใจตนเองและผู้อื่น จะช่วยสร้างสภาพแวดล้อมการเรียนรู้ที่อบอุ่น ปลอดภัย และเอื้อต่อการพัฒนาศักยภาพของนักเรียนอย่างเต็มที่
คณะวิทยาศาสตร์เชื่อมั่นว่ากิจกรรมนี้จะช่วยให้ว่าที่ครู สควค. มีความเท่าทันอารมณ์ มีทักษะการสื่อสารที่สร้างสรรค์ และพร้อมจะสร้างบรรยากาศแห่งการเรียนรู้ที่อบอุ่นและปลอดภัยให้แก่ลูกศิษย์ในอนาคต ตามแนวทางการอุทิศเพื่อสังคมและการทำงานเป็นทีมที่คณะฯ ให้ความสำคัญ
ENGLISH